Analiza ekonomiczna

Analiza Ekonomiczna

Teoretyczne podstawy – Kartezjusz „Rozprawa o metodzie” 1637r.

Ustalił zasady do tej pory niepodważalne.

- nie wolno uważać za prawdziwe co nie zostało całkowicie zbadane, udowodnione

- badaną rzecz trzeba rozłożyć na części

- badając cokolwiek należy zaczynać od rzeczy najłatwiejszych a kończyć na najtrudniejszych, zakładając związek między elementami bardzo odległymi.

- ujmując przedmiot badania, jego elementy należ wyliczać tak dokładnie lub ogólnie by niczego nie pominąć

Analiza to sposób postępowania naukowego, uporządkowania, dzielenia całości na elementy składowe.

Cele analizy:

- zbadanie struktury całości

- poznanie mechanizmu powiązań między elementami składowymi

1. Analiza ekonomiczna to nauka o współczynnikach i ich systemach budowanych na podstawie danych ze wszystkich typów ewidencji a także nauka o metodach dokonywania oceny działalności gospodarczej przedsiębiorstw przy uwzględnieniu specyfiki ich pracy.

[chodzi o narzędzia pomiaru]

2. Rzeczą analizy ekonomicznej jest stworzenie takiego zespołu metod poznawczych i środków badawczych, które umożliwiły by szybkie a równocześnie konkretne i uzasadnione opracowanie wniosków mogących być podstawą właściwych operatywnych decyzji.

[istotą jest związek analizy ekonomicznej z procesem zarządzania- decydowanie]

3. Analiza ekonomiczna polega głównie na „odczytywaniu” wskaźników ekonomicznych tzn. na interpretacji zjawisk gospodarczych w nich zawartych.

[czytanie danych w sposób przydatny do oceny]

4. Analiza ekonomiczna zmierza do ustalenia czy i w jakim stopniu działalność gospodarcza pozostaje w zgodności z zasadą racjonalnego działania; dotyczy to stanu osiągniętego jak i projektów przyszłego działania.

[pytanie o efektywność]

Analiza ekonomiczna jest procesem rozkładu i może mieć dwojaki charakter:

- może być procesem fizycznym

- może być procesem abstrakcyjnym

Czym analiza ekonomiczna nie jest:

1. analiza ekonomiczna nie jest (ale się wiąże) kontrolą

elementy kontroli:

- znaleźć nieprawidłowości

- znaleźć winnego

- ukarać

kontrola jest nastawiona na przeszłość, natomiast analiza na przyszłość

W analizie ekonomicznej nie szuka się winnych, ale przyczyny; nie służy do karania. Może być przeprowadzana w celu kontroli, lecz to nie to samo.

2. Analiza ekonomiczna nie jest rachunkiem ekonomicznym.

Rachunek ekonomiczny – zbiór metod oceniających opłacalność określonej decyzji.

Funkcje analizy ekonomicznej

1. Funkcja poznawcza

2. Funkcja informacyjna – przywołuje dualizm rozumienia analizy ekonomicznej, analiza

ekonomiczna tworzy pewien system informacji (wymiar, o którym często się zapomina); dokładność wyniku zależy od systemu informacyjnego jaki się zbuduje ( dokładność i ilość danych)

3. Funkcja kontrolna – nie kontrola

4. Funkcja oceniająca

5. Funkcja decyzyjna

Analiza ekonomiczna dzieli się na:

I Analiza finansowa

W jej zakresie znajdują się kategorie o charakterze finansowym i wynikowym.

II Analiza techniczno-ekonomiczna

Zajmuje się procesem produkcji oraz szeroko rozumianymi zasobami.

Proces porównania

1. Układ odniesienia normatywny – porównania ze wskaźnikami postulowanymi.

a. porównanie z planem (normą) pierwotnym

b. porównanie z planem (normą) skorygowanym – plan pierwotny dostosowany do

warunków dzisiejszych.

2. Układ odniesienia dynamiczny (historyczny) – porównanie w czasie.

a. proste

b. łańcuchowe

3. Układ odniesienia przestrzenny

a. wewnętrzny

b. zewnętrzny

W oparciu o układy odniesienia można zbudować rodzaje kryteriów podziału:

Zakres i treść

- całościowe

- cząstkowe (fragmentaryczne)

Częstotliwość

- okresowe

- doraźne

Czas

- następcze

- bieżące

- symulacyjne

Podmiot wykonujący

- wewnętrzne

- zewnętrzne

Cel

- ocena stanu wewnętrznego

- ocena pozycji zewnętrznej

Podstawowe etapy procedury analizy ekonomicznej:

1. Zdefiniowanie obiektu badań

2. Wybór kryterium oceny

3. Wybór adekwatnej miary

4. Ustalenie wzorca odniesienia

5. Określenie odchyleń

6. Postawienie wstępnej hipotezy, sformułowanie modelu i przeprowadzenie analizy przyczynowej

7. Postawienie diagnozy

8. Ustalenie działań racjonalizujących

Wskaźniki ekonomiczne:

1. Czas – statyczne

- dynamiczne

· przy podstawie stałej

· przy podstawie łańcuchowej

- bieżące

- okresowe

- problemowe

2. Pojemność: pole recepcji – syntetyczne

- cząstkowe

Pojemność: pole decyzji – sterowne

- niesterowne

3. Budowa – brutto

- netto

- ilościowe (bezwzględne, kwantytywne)

- jakościowe (względne, kwalifikatywne)

4. Jednostka – pieniężne

- naturalne

- umowne

ODCHYLENIA

ISTOTNE NIEISTOTNE

ZALEŻNE NIEZALEŻNE

KORZYSTNE NIEKORZYSTNE

Ogólne zasady sporządzania analizy ekonomicznej:

1. Obiektywizm

2. Istotność

3. Wiarygodność

4. Zwięzłość i przejrzystość

5. Kompleksowość

6. Aktualność

Trzy sposoby prezentacji analizy:

1. Liczbami – szeregi, tablice

2. Opisem – daje możliwość ujawnienia wniosków z analizy jakościowej, ze wskaźników

niemieżalnych.

3. Graficznie – pozwala na daleko idące skrócenie czasu percepcji

Źródła danych do analizy:

1. Ewidencyjne

- pierwotne

- wtórne

2. Pozaewidencyjne

- wewnętrzne

- zewnętrzne

lub również

- pierwotne

- wtórne

Każda informacja kosztuje:

- bezpośrednio

- pośrednio (np. czas, który mógłby być wykorzystany na cos innego)

należy zatem ustalić optimum ilości informacji.

pisanie prac